Bệnh võng mạc tiểu đường (Diabetic Retinopathy) là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây mù lòa có thể phòng ngừa được trên thế giới, trong đó có Việt Nam. Tại BỆNH VIỆN ĐA KHOA THANH VŨ MEDIC BẠC LIÊU, chúng tôi luôn nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tầm soát và phát hiện sớm biến chứng mắt do tiểu đường, giúp người bệnh giữ vững ánh sáng và chất lượng cuộc sống.
1. Bệnh võng mạc tiểu đường là gì?
Bệnh võng mạc tiểu đường là biến chứng mạch máu nhỏ ở võng mạc, lớp mô mỏng phía sau mắt có nhiệm vụ thu nhận ánh sáng. Khi đường huyết tăng cao trong thời gian dài, thành mạch máu võng mạc bị tổn thương, dẫn đến rò rỉ dịch, xuất huyết hoặc hình thành mạch máu bất thường (tân mạch).
Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, người bệnh có thể giảm thị lực nghiêm trọng hoặc mù vĩnh viễn.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và Viện Y tế Quốc gia Hoa Kỳ (NIH), có tới 30 - 40% người mắc đái tháo đường trên toàn cầu sẽ gặp tổn thương võng mạc ở các mức độ khác nhau.
2. Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ
Nguyên nhân chính là tổn thương các mạch máu nhỏ trong võng mạc do đường huyết cao kéo dài. Một số yếu tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh gồm:
- Bệnh tiểu đường lâu năm
- Kiểm soát đường huyết kém
- Tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu
- Thai kỳ ở người đái tháo đường
- Hút thuốc lá, lối sống ít vận động
3. Dấu hiệu cảnh báo bệnh võng mạc tiểu đường
Ở giai đoạn sớm, bệnh diễn tiến âm thầm không có triệu chứng rõ ràng. Khi bệnh nặng, người bệnh có thể gặp:
- Nhìn mờ, nhìn thấy đốm đen hoặc “ruồi bay”
- Mất thị lực từng vùng, méo hình
- Thấy bóng đen che khuất tầm nhìn
- Giảm thị lực nhanh trong thời gian ngắn
Nếu xuất hiện những dấu hiệu trên, người bệnh cần khám mắt ngay tại cơ sở chuyên khoa như Thanh Vũ Medic để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.
4. Các giai đoạn của bệnh
- Giai đoạn không tăng sinh (NPDR): Mạch máu nhỏ phồng lên, rò rỉ dịch, có thể gây phù hoàng điểm.
- Giai đoạn tăng sinh (PDR): Xuất hiện mạch máu mới bất thường, dễ vỡ gây xuất huyết dịch kính, bong võng mạc - nguy cơ mù lòa cao.
5. Điều trị bệnh võng mạc tiểu đường
Hiện nay, các phương pháp điều trị tiên tiến đã được áp dụng:
- Tiêm nội nhãn thuốc kháng VEGF (Aflibercept, Ranibizumab) giúp ngăn hình thành mạch máu bất thường.
- Laser quang đông võng mạc (Laser PRP) để giảm tiến triển tân mạch.
- Phẫu thuật cắt dịch kính (Vitrectomy) khi có xuất huyết hoặc bong võng mạc.
- Song song đó, kiểm soát tốt đường huyết, huyết áp và mỡ máu là nền tảng quan trọng nhất.
- Phòng ngừa bệnh võng mạc tiểu đường
Phòng bệnh luôn tốt hơn chữa bệnh. Người bị tiểu đường nên:
- Kiểm soát đường huyết trong giới hạn cho phép (HbA1c < 7%).
- Giữ huyết áp, mỡ máu ổn định theo khuyến cáo của bác sĩ.
- Khám mắt định kỳ 6-12 tháng/lần, kể cả khi chưa có triệu chứng.
- Ngưng hút thuốc, duy trì lối sống lành mạnh, tập thể dục đều đặn.
Theo Hiệp hội Nhãn khoa Quốc tế (IAPB), tầm soát sớm giúp giảm đến 90% nguy cơ mất thị lực vĩnh viễn ở người bệnh tiểu đường.
Bệnh viện Đa khoa Thanh Vũ Medic Bạc Liêu ứng dụng công nghệ Trí tuệ nhân tạo giúp tầm soát phát hiện sớm biến chứng bệnh lý tiểu đường, hỗ trợ và đồng hành bảo vệ đôi mắt người bệnh
Hãy khám mắt định kỳ ít nhất 6 tháng/lần nếu bạn đang sống chung với bệnh đái tháo đường.
Phát hiện sớm - can thiệp đúng lúc - giữ trọn ánh sáng cho tương lai.
Nguồn:
National Eye Institute (NIH). Facts About Diabetic Retinopathy, 2023.
World Health Organization (WHO). Diabetes and Vision Loss Report, 2022.
American Diabetes Association (ADA). Standards of Care in Diabetes – 2024.
National Center for Biotechnology Information (NCBI), Diabetic Retinopathy Overview, PMID 33940045.
International Agency for the Prevention of Blindness (IAPB), Diabetic Eye Disease Atlas, 2021.
Để đặt lịch khám tại viện, Quý khách vui lòng đăng ký qua HOTLINE hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY
